الشيخ محمد علي الگرامي القمي
291
رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)
4 - دروغ بستن به خدا و پيغمبر مسئله 1682 - اگر روزهدار به گفتن ، يا به نوشتن ، يا به اشاره و مانند اينها به خدا و پيغمبر ( ص ) و ائمه معصومين ( عليهم السلام ) عمداً نسبت دروغ بدهد اگر چه فوراً بگويد دروغ گفتم يا توبه كند روزه او باطل است و بنابر احتياط واجب ساير پيغمبران و جانشينان معصوم آنان و نيز حضرت زهرا ( عليها السلام ) هم در اين حكم فرقى ندارند . مسئله 1683 - اگر بخواهد روايتى را كه نمىداند راست است يا دروغ ، نقل كند بايد از كسى كه آن روايت را گفته ، يا از كتابى كه آن روايت در آن نوشته شده نقل نمايد ، يا فقط بطور اجمال بگويد : روايتى به اين مضمون وارد شده . و نبايد از خودش به طور جزم خبر دهد و مثلًا بگويد كه « پيامبر ( ص ) فرموده است » ولى اگر بطور جزم هم روايت را بگويد باطل شدن روزهاش محلّ اشكال است مگر اينكه بعداً معلوم شود كه آن روايت دروغ بوده است چنان كه اگر معلوم شود خبر راست بوده روزهاش باطل نيست . مسئله 1684 - اگر چيزى را به اعتقاد اينكه راست است از قول خدا يا پيغمبر نقل كند و بعد بفهمد دروغ بوده ، روزهاش باطل نمىشود . مسئله 1685 - اگر بداند دروغ بستن به خدا و پيغمبر ، روزه را باطل مىكند و چيزى را كه مىداند دروغ است به آنان نسبت دهد و بعداً بفهمد آنچه را كه گفته راست بوده ، روزهاش صحيح است . مسئله 1686 - اگر دروغى را كه ديگرى ساخته عمداً به خدا و پيغمبر و ائمه معصومين ( عليهم السلام ) نسبت دهد روزهاش باطل مىشود ، ولى اگر از قول كسى كه آن دروغ را ساخته نقل كند اشكال ندارد . مسئله 1687 - اگر مثلًا از روزهدار بپرسند كه آيا پيغمبر ( ص ) چنين مطلبى فرمودهاند و او جايى كه در جواب بايد بگويد : نه ، عمداً بگويد : بلى ، يا جايى كه بايد بگويد : بلى عمداً بگويد : نه ، روزهاش باطل مىشود . مسئله 1688 - اگر از قول خدا يا پيغمبر يا ائمه معصومين ( عليهم السلام ) حرف راستى را بگويد بعد بگويد دروغ گفتم ، يا در شب دروغى را به آنان نسبت دهد و فرداى آن كه مىباشد بگويد آنچه ديشب گفتم راست است ، روزهاش باطل مىشود . مسئله 1689 - نسبت دروغ به خدا و پيغمبر و امامان از روى شوخى ، هر چند بى ادبى است و اگر اهانت حساب شود حرام است ، ولى روزه را باطل نمىكند .